මැදපෙරදිග අර්බුදය මැද ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල අඛණ්ඩව 3 වන දිනටත් පහළට

මැද පෙරදිග පවතින ගැටුම් හේතුවෙන් තෙල් සැපයුමට ඇතිවිය හැකි බලපෑම් පිළිබඳ කනස්සල්ලට වඩා, කලාපයෙන් ගෝලීය වෙළඳපොළ වෙත තෙල් ප්‍රවාහනය කිරීම සඳහා විකල්ප මාර්ග භාවිත කළ හැකි වනු ඇතැයි යන අපේක්ෂාව ඉහළ යාම හේතුවෙන් සිකුරාදා දිනයේදී ගෝලීය තෙල් මිල සියයට 1කින් පමණ පහත වැටී තිබේ.

ඒ අනුව, තෙල් මිල අඛණ්ඩව තුන්වැනි දිනටත් පහළ ගොස් ඇති නමුත්, එය තවදුරටත් බැරලයකට ඩොලර් 100 සීමාවට ඉහළින් පවතී.

අද වන විට බ්‍රෙන්ට් (Brent) බොරතෙල් අනාගත ගිවිසුම් මිල ඩොලර් 1.01කින් හෙවත් සියයට 1කින් පහළ ගොස් බැරලයකට ඩොලර් 103.77ක් ලෙස සටහන් විය.

“දිය ඇල්ල ළඟ දරුවෙකු වඩාගෙන සිටියදී දැවැන්ත සර්පයෙක් උරහිසට වැටෙයි'' - අම්බෝලි දිය ඇල්ලේ සංචාරකයාගේ කැමරාවේ සටහන් වූ බියකරු දසුන

එමෙන්ම, ඇමරිකානු වෙස්ට් ටෙක්සාස් ඉන්ටර්මීඩියට් (WTI) බොරතෙල් මිල ඩොලර් 1.03කින් හෙවත් සියයට 1කින් පහළ ගොස් බැරලයකට ඩොලර් 100.88ක් දක්වා අඩු විය. බ්‍රහස්පතින්දා දිනයේදීද බ්‍රෙන්ට් සහ WTI යන ප්‍රධාන තෙල් මිල දර්ශක දෙකම සියයට 1ක පමණ පහත වැටීමක් වාර්තා කරමින් ගනුදෙනු අවසන් කර තිබුණි.

මේ අතර, සෞදි අරාබිය සහ ඉරානයේ සහාය ලබන යේමනයේ හූති කැරලිකරුවන් අතර දේශසීමා ආශ්‍රිතව බ්‍රහස්පතින්දා නව ප්‍රහාර හුවමාරු වී තිබුණද, එමගින් ගෝලීය තෙල් සැපයුමට එල්ල විය හැකි නව තර්ජන පිළිබඳ කනස්සල්ල වෙළඳපොළ තුළ එතරම් බලපෑමක් ඇති කර නොමැත.

පසුගිය සතියේ එල්ල වූ ප්‍රහාරයකින් සෞදි අරාබියේ 'නැගෙනහිර-බටහිර' (East-West) තෙල් නල මාර්ගයට හානි සිදුවීමෙන් අනතුරුව, රතු මුහුදු වෙරළේ පිහිටි ප්‍රධාන තෙල් අපනයන මධ්‍යස්ථානයක් වන යන්බු (Yanbu) හි බොරතෙල් පැටවීම අත්හිටුවීමට සිදුවිය.

එමෙන්ම, යුරෝපය වෙත සිදුකෙරෙන ඇතැම් තෙල් සැපයුම් අවලංගු කිරීමටද පියවර ගැනීම හේතුවෙන් මෙම සතියේදී තෙල් මිල මාස හතරකට ආසන්න කාලයක ඉහළම අගය දක්වා ඉහළ ගොස් තිබුණි.

කෙසේ වෙතත්, එම නල මාර්ගය යළි විවෘත කර බොරතෙල් ප්‍රවාහනය සාමාන්‍ය තත්ත්වයට පත් කිරීමට ගතවන කාලය පිළිබඳව රොයිටර් පුවත් සේවය සමඟ අදහස් දැක්වූ මූලාශ්‍ර විවිධ ඇස්තමේන්තු ඉදිරිපත් කර තිබේ.

චන්ද්‍රිකා ඡායාරූප සහ කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයේ මූලාශ්‍ර තුනක් අනුව, නල මාර්ගයේ පොම්ප කිරීමේ මධ්‍යස්ථාන තුනකට හානි සිදුව ඇති අතර, එය මීට පෙර වාර්තා වූ ඇස්තමේන්තුවට වඩා එක් මධ්‍යස්ථානයක් වැඩි අගයකි.

යන්බු වෙත දිවෙන මෙම නල මාර්ගය දීර්ඝ කාලයක් වසා තැබීමට සිදුවුවහොත්, ගෝලීය තෙල් සැපයුමෙන් සියයට 4ක් දක්වා ප්‍රමාණයක් අහිමි විය හැකි බව වෙළඳුන් පෙන්වා දෙයි.

මේ අතර, රතු මුහුද ආශ්‍රිත ප්‍රධාන තෙල් ප්‍රවාහන මාර්ගය ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර හේතුවෙන් අඩාල වීමෙන් පසු, තම 'නැගෙනහිර-බටහිර' තෙල් නල මාර්ගයේ ධාරිතාවයෙන් අඩක් යළි භාවිතයට ගැනීමට කටයුතු කරමින් සිටින බව සෞදි අරාබිය සඳහන් කර තිබේ.

එමෙන්ම, හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා "නීති විරෝධී ගමනක්" යාමට උත්සාහ කළ ටෝගෝ ධජය සහිත තෙල් ටැංකි නෞකාවක් ගැටුණු බව ඉරාන විප්ලවවාදී ආරක්ෂක නාවික හමුදාව සිකුරාදා අලුයම ප්‍රකාශ කළේය.

මේ අතර, තෙල් වෙළඳපොළේ පවතින අවිනිශ්චිතතාව අවධාරණය කරමින් ජේපී මෝර්ගන් ආයතනය බ්‍රහස්පතින්දා සඳහන් කළේ, ඉරානයට එරෙහි එක්සත් ජනපද-ඊශ්‍රායල යුද්ධය ආරම්භ වීමෙන් පසු පළමු වරට තෙල් වෙළඳපොළ සඳහා පැහැදිලි මූලික දැක්මක් නොමැති බවයි.

ජුනි මාසයේදී ඇති කරගත් අන්තර්කාලීන ගිවිසුමක් සති කිහිපයකින් බිඳ වැටීමෙන් පසු එක්සත් ජනපදය සහ ඉරානය අතර සාම සාකච්ඡාද පවත්වා නොමැත.

ලබන සතියේ පැවැත්වීමට නියමිත එක්සත් ජාතීන්ගේ මහා මණ්ඩල සැසිවාරයේදී යුද්ධය පිළිබඳව සාකච්ඡා කිරීමට නියමිත අතර, ඉරාන දූත පිරිසකට එම සැසිවාරයට සහභාගී වීමට හැකි වනු ඇතැයි එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව පවසයි.

''තවත් සහන කාල දෙන්නේ නැහැ" - අධිවේගී මාර්ගයේ ආසන පටි නොපළඳින රියදුරන්ට සහ මගීන්ට හෙට සිට තදින්ම නීතිය