මේ සඳහා අනුමැතිය පාර්ලිමේන්තු කටයුතු පිළිබඳ කාරක සභාව පසුගිය 25 වැනිදා කථානායක වෛද්ය ජගත් වික්රමරත්න මහතාගේ ප්රධානත්වයෙන් රැස්වූ අවස්ථාවේදී හිමි විය.
නොවැම්බර් 12 වැනිදා විසර්ජන පනත් කෙටුම්පත දෙවැනිවර කියවීම හෙවත් අයවැය කථාව මුදල් විෂය භාර අමාත්යවරයා ලෙස ජනාධිපතිවරයා විසින් ඉදිරිපත් කිරීමට නියමිතය.
අනතුරුව නොවැම්බර් 13 සිට 20 දක්වා දින හතක් දෙවැනිවර කියවීමේ විවාදය පැවැත්වෙන අතර, එහි ඡන්ද විමසීම නොවැම්බර් 20 වැනිදා පස්වරු 6.00ට පැවැත්වීමට නියමිතව ඇත.
කාරක සභා අවස්ථාවේ විවාදය නොවැම්බර් 21 සිට දෙසැම්බර් 14 දක්වා දින 19ක් පැවැත්වීමට නියමිත අතර, අයවැය තෙවැනිවර කියවීමේ ඡන්ද විමසීම දෙසැම්බර් 14 වැනිදා පස්වරු 6.00ට පැවැත්වීමට නියමිතය.
අයවැය විවාදය පැවැත්වෙන කාලසීමාව තුළ රජයේ නිවාඩු දින සහ ඉරිදා දින හැර සෙනසුරාදා දිනවලද පාර්ලිමේන්තුව රැස්වීමට නියමිතව තිබේ.
දෙවැනිවර කියවීමේ විවාදයේදී ආණ්ඩු පක්ෂයට 60%ක් සහ විපක්ෂයට 40%ක් ලෙස කාලය වෙන් කිරීමටත්, කාරක සභා අවස්ථාවේ විවාදයේදී ආණ්ඩු පක්ෂයට 40%ක් සහ විපක්ෂයට 60%ක් ලෙස කාලය වෙන් කිරීමටත් තීරණය කර ඇත.
]]>ඒ අනුව මෙම ඝාතන දිවිත්වයම ඊයේ (29) දින සිදුව ඇත.
ඒ අනුව කිරිඳිවැල පොලිස් වසමේ ඉඹුලහේන ප්රදේශයේ නිවසක් තුළදී 75 හැවිරිදි කාන්තාවක් තියුණු ආයුධයකින් පහරදී ඝාතනය කර ඇති අතර පොලීසිය ප්රකාශ කළේ, සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් සිදුකළ විමර්ශනවලදී නිවස තුළ තිබී මරණකාරියගේ සැමියා විසින් ලියන ලද බවට සැක කෙරෙන ලිපියක් සොයා ගත් බවයි.
එබැවින් එම ඝාතනය මරණකාරියගේ සැමියා විසින් සිදුකර ඇති බවට පොලීසිය සැක පළ කළත් ඝාතනයට හේතුව මෙතෙක් හෙළිවී නොමැත.
එසේම සිද්ධියෙන් පසු සැකකාර සැමියා වේයන්ගොඩ පොලිස් වසමේදී දුම්රියට පැන සියදිවි නසාගෙන ඇති බවට ද තොරතුරු වාර්තා වේ.
ඒ අනුව මරණකාරියගේ සහ සැකකරුගේ මෘත ශරීර පශ්චාත් මරණ පරීක්ෂණ සඳහා වතුපිටිවල රෝහලේ මෘත ශරීරාගාරයේ තැන්පත් කර තිබෙනවා.
ඊට අමතරව කඩුගන්නාව පොලිස් වසමේ බැලුන්ගල ප්රදේශයේදී බියර් බෝතලයකින් පහරදී තුවාල ලැබූ 39 හැවිරිදි පුද්ගලයෙකු පේරාදෙණිය රෝහලේ ප්රතිකාර ලබමින් සිටියදී ජීවිතක්ෂයට පත්ව ඇත.
ඒ මරණකරු සහ ඔහුගේ සහෝදරියගේ පුත්රයා අතර ඇතිවූ ආරවුලක් දුරදිග යාමෙන්.
ඒ අනුව පොලීසිය පැවසුවේ ආරවුල අතරතුර බීර බෝතලයක් බිඳ මරණකරුගේ පපු ප්රදේශයට ඇන මෙම ඝාතනය සිදුකර ඇති බවට දැනට සිදුකර ඇති විමර්ශනවලදී අනාවරණය වී ඇති බවයි.
එසේම සිද්ධියට සම්බන්ධ සැකකරු ද සුළු තුවාල ලබා මහනුවර රෝහලට ඇතුළත් කර ඇති අතර, ඔහු අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත. මෙම සිද්ධීන් සම්බන්ධයෙන් කිරිඳිවැල සහ කඩුගන්නාව පොලිස් ස්ථාන වැඩිදුර විමර්ශන සිදුකරන බව සඳහන්.
]]>මානුෂීය පදනම මත මෙම ඉල්ලීම ඉදිරිපත් කරමින් මනෝ ගනේෂන් මහතා මීට දශක දෙකකට පමණ පෙර සිදුවූ සිද්ධියක්ද සිහිපත් කර තිබේ. එහිදී සිය බිරිඳ ඝාතනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් මරණ දණ්ඩනය නියම වූ සෞදි ජාතික කාන්තාවකට ශ්රී ලාංකික පුද්ගලයෙකු සමාව ලබාදී ඇති බව ඔහු සඳහන් කළේය.
‘X’ සමාජ මාධ්ය ඔස්සේ නිකුත් කළ ප්රකාශයක ගනේෂන් මහතා සඳහන් කර ඇත්තේ, සහදේවන් නමැති ශ්රී ලාංකික ජාතිකයාගේ බිරිඳ වන රාජමණි සෞදි අරාබියේදී ඝාතනයට ලක්ව ඇති බවයි. එම ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් වරදකාරිය වූ සෞදි ජාතික කාන්තාවකට පසුව මරණ දණ්ඩනය නියම කර තිබූ බවද ඔහු සඳහන් කර ඇත.
කෙසේ වෙතත්, එම කාන්තාවගේ දරුවන් කෙරෙහි ඇති වූ අනුකම්පාව හේතුවෙන් සහදේවන් මහතා ඇයට සමාව දීමට තීරණය කළ බව ගනේෂන් මහතා පවසයි. එම සමාව හේතුවෙන් අවසානයේ ඇයට මරණ දණ්ඩනයෙන් ගැලවීමට හැකි වූ බවද ඔහු පෙන්වා දෙයි. අනෝජන් සිවරාසගේ සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් අදහස් දක්වමින් මනෝ ගනේෂන් මහතා සෞදි ඔටුන්න හිමි කුමරුගෙන් ඉල්ලා ඇත්තේ, එම ශ්රී ලාංකික ජාතිකයා සම්බන්ධයෙන්ද එවැනිම දයාව සහ අනුකම්පාව දැක්වීමට කටයුතු කරන ලෙසයි.
“මීට පෙර ශ්රී ලාංකික පවුලක් සෞදි මවකට සමාව දුන්නා. දැන් සෞදි අරාබිය ශ්රී ලාංකික පුත්රයෙකුට දයාව පෙන්වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා,” යනුවෙන් ගනේෂන් මහතා සඳහන් කර තිබේ.
මානුෂීය කරුණු මත මෙන්ම දයාව, අනුකම්පාව සහ මිනිස් ජීවිතයක් සුරැකීමේ අරමුණ පෙරදැරිව මෙම ඉල්ලීම ඉදිරිපත් කරන බවද ඔහු වැඩිදුරටත් සඳහන් කර ඇත.
]]>ඒ අනුව හිටපු ක්රිකට් ක්රීඩක අරවින්ද ද සිල්වා සහ ඔහුගේ බිරිඳ වන ප්රියංගි නියෝමාලි වීරනායක යන දෙදෙනා එම සැකකාරියට අධිකරණයේ ඇප තබා තිබුණ අතර එම ඇප මුදල් රාජසන්තක කර ඇත.
සැකකාරිය ඇප මත මුදා හැර තිබුණේ මිලියන 20 බැගින් වූ ශරීර ඇප දෙකක් මතයි. එබැවින් අද දින මිලියන 20 ක මුදලක් අධිකරණයට ගෙවන බව ඇපකරුවන් සඳහා අධිකරණයේ පෙනී සිටි නීතිඥවරයා දන්වා සිටි බව සඳහන්.
ඒ අනුව ඉදිරිපත් වූ කරුණු සලකා බැලූ මහේස්ත්රාත්වරයා අද දින මිලියන 20ක මුදල අධිකරණයට භාර දෙන ලෙසත් ඉතිරි මිලියන 20 ඇපය ඔක්තෝබර් 17 වන දින ගෙවන ලෙසත් නියෝග කර ඇති බව වාර්තා වේ.
එයාර් බස් ගනුදෙනුවට අදාළව සිදු කරනු ලබන විමර්ශනයට අදාළව මෙම සැකකාරිය අධිකරණය මග හැරීම හේතුවෙන් වරෙන්තු නිකුත් කර ඇති අතර සිද්ධියට අදාළව ඇපකරුවන් වූ හිටපු ප්රවීණ ක්රිකට් ක්රීඩක අරවින්ද ද සිල්වා සහ ඔහුගේ බිරිඳ වන ප්රියංගි නියෝමාලි වීරනායක විවෘත අධිකරණයේ පෙනී සිටියා.
]]>ඔහු සඳහන් කළේ, එම සිදුවීමෙන් පසු පැවති කැබිනට් මාධ්ය හමුවකදී එවකට කැබිනට් මාධ්ය ප්රකාශක කෙහෙලිය රඹුක්වැල්ල, ඔවුන් දෙදෙනා අත්අඩංගුවේ පසුවන බවත්, අධිකරණයට ඉදිරිපත් කරන බවත් ප්රකාශ කළ බවයි.
පුබුදු ජයගොඩ මහතාට අනුව, මෙම සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් 2011 වසරේදී අභියාචනාධිකරණයට හබයාස් කෝපුස් පෙත්සමක් ගොනු කර ඇති අතර, පසුව එහි විමර්ශන කටයුතු යාපනය මහේස්ත්රාත් අධිකරණයට යොමු කර තිබේ.
යාපනය මහේස්ත්රාත් අධිකරණයේදී සාක්ෂි ලබාදෙමින් කෙහෙලිය රඹුක්වැල්ල ප්රකාශ කර ඇත්තේ, එවකට ආරක්ෂක අමාත්යාංශ ලේකම්වරයා වූ ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ලබාදුන් උපදෙස් මත තමන් එම ප්රකාශය සිදු කළ බව යැයිද ඔහු සඳහන් කළේය.
ඒ අනුව 2019 අප්රේල් මාසයේදී මේ සම්බන්ධයෙන් සාක්ෂි ලබාදීම සඳහා අධිකරණය හමුවේ පෙනී සිටින ලෙස ගෝඨාභය රාජපක්ෂට නියෝග කර තිබූ බවද පුබුදු ජයගොඩ මහතා පැවසීය.
ඔහු චෝදනා කළේ, ඉන් අනතුරුව ගෝඨාභය රාජපක්ෂ අධිකරණය හමුවේ පෙනී සිටීම ප්රමාද කළ බවයි. වසර ගණනාවක් පුරා පෙරටුගාමී සමාජවාදී පක්ෂය සිදු කළ අරගලයක ප්රතිඵලයක් ලෙස හිටපු ජනාධිපතිවරයාට මෙම සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් සාක්ෂි ලබාදීමට සිදුව ඇති බවද ඔහු සඳහන් කළේය.
පුබුදු ජයගොඩ මහතා වැඩිදුරටත් කියා සිටියේ, ලලිත් සහ කුගන් අතුරුදන් කිරීමේ සිද්ධිය පමණක් නොව, මෙරට සිදුවූ බව කියන අනෙකුත් අතුරුදන් කිරීම් සම්බන්ධයෙන්ද සත්යය හෙළි කළ යුතු බවයි.
රාජපක්ෂ ආණ්ඩුව විසින් පත් කළ මැක්ස්වෙල් පරණගම කොමිසමේ වාර්තාවේ අතුරුදන් වූ පුද්ගලයන් 25,000කගේ නම් ඇතුළත් බවත්, ඇමිනෙස්ටි ඉන්ටර්නැෂනල් වාර්තාවක බලහත්කාරයෙන් අතුරුදන් කළ පුද්ගලයන් 30,000ක් පිළිබඳ සඳහන් වන බවත් ඔහු ප්රකාශ කළේය.
එම සිදුවීම් සම්බන්ධයෙන් යුක්තිය ඉටු කිරීම, සත්යය හෙළි කිරීම, වගකිවයුත්තන්ට එරෙහිව නීතිමය පියවර ගැනීම සහ එවැනි සිදුවීම් අනාගතයේදී වැළැක්වීම වැදගත් බවද පුබුදු ජයගොඩ මහතා සඳහන් කළේය. ඒ සඳහා නීතිමය මෙන්ම ජාතික හා ජාත්යන්තර මට්ටමින් අඛණ්ඩව කටයුතු කරන බවද ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.
]]>මඩකළපුව දිස්ත්රික් සම්බන්ධීකරණ කමිටු රැස්වීම අමාත්යවරයාගේ ප්රධානත්වයෙන් ඊයේ(29) දින පැවති අතර, එහිදී දිස්ත්රික්කයේ ජනතාව මුහුණ දෙන විවිධ ගැටලු සම්බන්ධයෙන් දීර්ඝ ලෙස සාකච්ඡා කර ඇති බව සඳහන්.
එමෙන්ම මෙහිදී විශේෂයෙන් මයිලත්තමඩු - මඩුවම් ප්රදේශයේ කිරි ගොවීන්ගේ තණබිම් ගැටලුව සම්බන්ධයෙන් අවධානය යොමුව ඇත.
එසේම අමාත්යවරයා සඳහන් කළේ සාම්ප්රදායිකව කිරි ගොවීන් ගවයන්ට භාවිත කළ මෙම තණබිම් ආශ්රිතව වගා කටයුතු සිදුකිරීම නිසා ගැටලු මතුව ඇති බවයි.
තවද එම ගැටලුව සම්බන්ධයෙන් ජනාධිපති මට්ටමින් තීරණයක් ගෙන ඇති බවත්, අදාළ ප්රදේශය නිශ්චිත තණබිම් ප්රදේශයක් වශයෙන් නම් කර මහවැලි අධිකාරිය හා වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ එකඟතාව මත ගැසට් කිරීමට අවශ්ය කටයුතු සිදුකරමින් පවතින බවත් අමාත්යවරයා සඳහන් කළා.
එබැවින් කිරි ගොවීන්ගේ තණබිම් අවශ්යතාව තහවුරු කිරීමටත්, අනෙකුත් පාර්ශ්ව සඳහා මහවැලි ප්රදේශයෙන් විකල්ප ඉඩම් ලබාදීමටත් කටයුතු කරන බව ප්රකාශ කළ අමාත්යවරයා, සියලු ජන කොටස්වල අයිතිවාසිකම් හා සුරක්ෂිතභාවය තහවුරු කරමින් මෙම ගැටලුවට විසඳුම් ලබාදීම රජයේ අරමුණ බව කියා සිටියා.
එසේම දිස්ත්රික්කය තුළ බලපත්ර රහිතව සිදුකෙරෙන වැලි, පස් හා බොරලු කැණීම් නිසා පරිසරයට සහ මහජනතාවට සිදුවන බලපෑම් පිළිබඳවද සාකච්ඡා කර තිබෙනවා.
තවද අමාත්යවරයා පැවසුවේ පොලිසිය සහ භූ විද්යා හා පතල් කාර්යාංශයේ සහයෝගයෙන් නීති විරෝධී කැණීම් මැඩපැවැත්වීමට කඩිනම් පියවර ගන්නා බවයි.
එසේම දිස්ත්රික්කයේ වන සංරක්ෂණ නිලධාරීන් මුහුණ දෙන ප්රවාහන හා සම්පත් හිඟය පිළිබඳවද මෙහිදී අවධානය යොමු විය. නැගෙනහිර පළාත වෙනුවෙන් බෙදාදී ඇති මෝටර් බයිසිකල් අතරින් මඩකළපුව දිස්ත්රික්කයට ලැබී ඇති ප්රමාණය ප්රමාණවත් නොවන බැවින්, අදාළ අඩුපාඩු සම්බන්ධයෙන් අමාත්යාංශ මට්ටමින් සාකච්ඡා කර කඩිනම් විසඳුම් ලබාදීමට කටයුතු කරන බවද අමාත්යවරයා ප්රකාශ කළා.
]]>ඒ අනුව, වාණිජ බැංකුවල ඩොලරයේ විකුණුම් අනුපාතිකය රුපියල් 334ත් 335ත් අතර මට්ටමක පවතී.
සෙලාන් බැංකුවේ ඩොලරයේ ගැනුම් අනුපාතිකය රුපියල් 326.75ක් ලෙසත්, විකුණුම් අනුපාතිකය රුපියල් 336.00ක් ලෙසත් නොවෙනස්ව පවතී. NDB බැංකුවේ ඩොලරයේ ගැනුම් අනුපාතිකය අඟහරුවාදා පැවති රුපියල් 326.50 සිට රුපියල් 326.10 දක්වා අඩු වී ඇති අතර, විකුණුම් අනුපාතිකය රුපියල් 335.50 සිට රුපියල් 335.10 දක්වා පහත වැටී තිබේ.
මහජන බැංකුවේ ඩොලරයේ ගැනුම් අනුපාතිකය රුපියල් 327.17 සිට රුපියල් 326.57 දක්වාත්, විකුණුම් අනුපාතිකය රුපියල් 335.28 සිට රුපියල් 334.67 දක්වාත් අඩු වී ඇත.
කොමර්ෂල් බැංකුවේ ඩොලරයේ ගැනුම් අනුපාතිකය රුපියල් 325.09 සිට රුපියල් 324.84 දක්වා පහත වැටී ඇති අතර, විකුණුම් අනුපාතිකය රුපියල් 335.00 සිට රුපියල් 334.75 දක්වා අඩු වී තිබේ.
සම්පත් බැංකුවේ ඩොලරයේ ගැනුම් අනුපාතිකය රුපියල් 327.00 සිට රුපියල් 326.75 දක්වා අඩු වී ඇති අතර, විකුණුම් අනුපාතිකය ද රුපියල් 335.00 සිට රුපියල් 334.75 දක්වා පහත වැටී තිබේ.
]]>ශ්රී ලංකාව සහ නේපාලය අතර පැවැත්වීමට නියමිතව තිබූ අර්ධ අවසන් පූර්ව තරගය දැඩි වර්ෂාපතනය හේතුවෙන් එක් පන්දුවක් හෝ යැවීමට නොහැකිව අත්හැර දැමීමට සිදුවිය.
ජපානයේ අයිචි–නාගෝයාහි කුරෝගි ක්රීඩා උද්යාන ක්රීඩාංගණයට ඇදහැළුණු අධික වර්ෂාව හේතුවෙන් ජපාන වේලාවෙන් පෙරවරු 8.20ට තරගය නිල වශයෙන් අත්හැර දැමීමට විනිසුරුවරුන් තීරණය කළහ.
තරගාවලියේ රෙගුලාසිවලට අනුව තරගයක් වර්ෂාවට හෝදී යන අවස්ථාවක අයි.සී.සී. (ICC) ජාත්යන්තර ශ්රේණිගත කිරීම්වල ඉහළින්ම පසුවන කණ්ඩායම ඉදිරි වටයට සුදුසුකම් ලබයි.
ඒ අනුව, නේපාලයට වඩා ඉහළ ශ්රේණිගත කිරීමක පසුවන ශ්රී ලංකා කණ්ඩායමට අවසන් පූර්ව වටයේ වරම් හිමිවිය.
]]>ඌව සහ නැගෙනහිර පළාත්වලත් මුලතිව්, පොළොන්නරුව සහ හම්බන්තොට දිස්ත්රික්කවලත් සවස් කාලයේදී හෝ රාත්රී කාලයේදී තැනින් තැන ගිගුරුම් සහිත වැසි සමඟ ප්රබල අකුණු ඇතිවීමේ වැඩි හැකියාවක් පවතී.
ගිගුරුම් සහිත වැසි ඇති වන විට එම ප්රදේශවල තාවකාලිකව තද සුළං ඇති විය හැකිය.
ඒ වගේම අකුණු මඟින් සිදුවන අනතුරු අවම කර ගැනීමට අවශ්ය පියවර ගන්නා ලෙස ජනතාවගෙන් කාරුණිකව ඉල්ලා සිටිනු ලබයි. අද (30) පෙරවරු 10.30 නිකුත් කර ඇති මෙම නිවේදනය අද රාත්රී 11.30 දක්වා වලංගු වන බව සඳහන් වෙයි.
]]>එය යුද්ධය ආරම්භ වීමට පෙර මාස 12 තුළ පැවති සාමාන්ය දෛනික අපනයන ප්රමාණයෙන් සියයට 80කට වැඩි අගයකි. හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා තෙල් ප්රවාහනය කිරීමේදී ඇතිවූ බාධා මඟහරවා ගැනීම සඳහා ගල්ෆ් කලාපයේ රටවල් විකල්ප ක්රම භාවිත කිරීම මෙම අපනයන ඉහළ යාමට ප්රධාන වශයෙන් බලපා තිබේ.
විශේෂයෙන්ම, හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා යාත්රා කරන නැව් සංඛ්යාවට සීමා නොවී තෙල් අපනයනය කිරීම සඳහා ‘shuttle services’ සහ නෞකා අතර තෙල් මාරු කිරීමේ ක්රම භාවිත කර ඇත.
මෙහිදී ගල්ෆ් වරායන්ගෙන් බොරතෙල් රැගෙන සමුද්ර සන්ධියෙන් පිටත රැඳී සිටින විශාල නෞකා වෙත එය ප්රවාහනය කිරීමට කලාපයේ තෙල් නිෂ්පාදකයින් කටයුතු කරමින් සිටින බව සඳහන් වේ.
Drewry සමාගමේ විශ්ලේෂක Anshika Prajapati පෙන්වා දෙන්නේ, මාස කිහිපයක් පැවති බාධාකාරී තත්ත්වයෙන් පසු ගල්ෆ් කලාපයේ තෙල් අපනයන පද්ධති ක්රමයෙන් යථා තත්ත්වයට පත්වීම මෙම වර්ධනයට ප්රධාන හේතුවක් බවයි.
කෙසේ වෙතත්, තෙල් අපනයන ඉහළ ගියද ලෝක වෙළෙඳපොළේ තෙල් මිල පහළ ගොස් නොමැත. Brent බොරතෙල් බැරලයක මිල අගෝස්තු අවසානයේ ඩොලර් 90ක් පමණ වූ අතර, මේ වනවිට එය ඩොලර් 100 ඉක්මවා තිබේ.
එහෙත් එම මිල අප්රේල් මාසයේ යුද සමයේ වාර්තා වූ ඩොලර් 126කට වැඩි උපරිම අගයට වඩා තවමත් පහළ මට්ටමක පවතී.
ලෝකයේ විශාලතම තෙල් අපනයනකරුවා වන සෞදි අරාබිය ද හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය මඟහැරීම සඳහා ගල්ෆ් කලාපයේ සිට රතු මුහුද දක්වා දිවෙන East-West නල මාර්ගය භාවිත කරයි.
කෙසේ වෙතත්, සැප්තැම්බර් 10 සිදුවූ ප්රහාරයකින් පසු එම නල මාර්ගය හරහා තෙල් ප්රවාහනය තාවකාලිකව නතර කිරීමට සිදුවීම හේතුවෙන් සෞදි අරාබියට හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා අපනයන වැඩි කිරීමට සිදුව තිබිණි.
Kpler හි මූලික දත්ත අනුව, සෞදි අරාබියේ සියලුම මාර්ග හරහා සිදුකළ සමස්ත තෙල් අපනයන සැප්තැම්බර් මාසයේදී දිනකට බැරල් මිලියන 6.9ක් දක්වා දෙගුණයකටත් වඩා වැඩි වී තිබේ. එමෙන්ම එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්යයේ සහ බහරේනයේ තෙල් ප්රවාහය ද ඉහළ ගොස් ඇත.
මේ අතර, හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා තෙල් ප්රවාහනය කිරීමේදී ආරක්ෂක අවදානම් තවදුරටත් පවතී.
පසුගිය සතියේ පමණක් නෞකා වෙත ප්රහාර හතරක් වාර්තා වී ඇති අතර, සඳුදා රාත්රියේ සමුද්ර සන්ධිය තුළදී එක් තෙල් ප්රවාහන නෞකාවක් ගිනිගෙන තිබේ.
එම නෞකාව කුවේට් සමාගමට අයත් විශාල තෙල් නෞකාවක් වන Al Funtas බව සඳහන් වේ. එමෙන්ම එක්සත් රාජධානියේ UK Maritime Trade Operations ආයතනය පවසන්නේ, පසුගිය දින හත තුළ ඇමෙරිකානු ගුවන් ආරක්ෂණ සහාය යටතේ දිනකට සාමාන්යයෙන් නෞකා 30ක් පමණ හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා ගමන් කර ඇති බවයි.
එම නෞකා බහුතරයක් තෙල් ප්රවාහන නෞකා වේ. කෙසේ වෙතත්, ඉරානයේ Islamic Revolutionary Guard Corps සංවිධානය සැප්තැම්බර් 25 සිට සමුද්ර සන්ධිය හරහා ගමන් කිරීමට උත්සාහ කළ නෞකා 19කට පමණ ප්රහාර එල්ල කළ බව ප්රකාශ කර ඇත.
එම ප්රකාශ ස්වාධීනව තහවුරු වී නොමැත. මේ අතර, හෝර්මුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා ගමන් කරන විශාල තෙල් නෞකා සඳහා ගෙවන ගාස්තු පසුගිය සතියේ දිනකට ඩොලර් මිලියන 1.2ක වාර්තාගත මට්ටමකට ඉහළ ගොස් තිබේ.
කලාපයේ තෙල් ප්රවාහය යුද්ධයට පෙර පැවති මට්ටමට තවමත් පැමිණ නොමැති නමුත්, Drewry විශ්ලේෂක Anshika Prajapati පෙන්වා දෙන්නේ තෙල් නැව්ගත කිරීම් ඉහළ යාම කලාපයේ තෙල් වෙළෙඳාම ක්රමයෙන් සාමාන්ය තත්ත්වයට පත්වීමේ ආරම්භක පියවරක් ලෙස සැලකිය හැකි බවයි.
ඒ එම ප්රකාශ දේශපාලන විරුද්ධවාදීන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද "හාස්යජනක විහිළුවක්" ලෙස විස්තර කරමින්.
ඒ අනුව රජයේ පුවත්පතකට අදහස් දක්වමින් ටිල්වින් සිල්වා මහතා පැලවත්තේ පිහිටි ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ මූලස්ථානයෙන් පිටත කණ්ඩායමක් අග්රාමාත්යවරයාට වල කැපීමට උත්සාහ කරන බවට එල්ල වන චෝදනා ප්රතික්ෂේප කළ බව සඳහන්.
ඔහු කියා ඇත්තේ,
]]>" මට හිතෙන්නෙ විපක්ෂයේ අය ඔය වගේ ඉන්න එක අපිට හරි වාසියි. මොකද කවදාවත් සිද්ධ වෙන්නෙ නැති, කවුරුවත් විශ්වාස කරන්නෙ නැති අවලාදයක් එක්ක ඉන්න එක ඔවුන්ට අවාසියි. මොකද තවත් අවුරුදු 10ක් ගියත් තත්ත්වය මේකමනෙ. දැන් ඇත්තටම ජේවීපී, එන්පීපී කියලා බෙදන්න බෑ. අපි ඔක්කොම දේදුන්න වගේ ඉරක් ගහලා වෙන්කරන්න පුළුවන් තැනක නෑ. හරිනි සහෝදරියයි, අපියි අතර තියෙන්නෙ ඉතාම හොඳ මිත්රත්වයක්, බැඳීමක්. අපේ පක්ෂයෙ හැමෝම අනුර සහෝදරයට ආදරෙයි, හරිනි සහෝදරියටත් ආදරෙයි. විරුද්ධවාදීන් හිතනවා, එන්පීපී එකත් ඒගොල්ලොන්ගෙ පක්ෂ වගේ කියලා. එහෙම එකක් නම් අපිට මෙච්චර දුර යන්න බෑ. මේක එහෙම එකක් නෙමෙයි. එක තැනක තිබුණා, මමයි අනුර සහෝදරයයි හරිනි සහෝදරියට වස දෙන්න යනවා කියලා. ඉතින් එතරම්ම බොරුවක් කියන්න තරම් තැනකට විපක්ෂය වැටුණු එක ගැන අපිට සතුටුයි කියලා තමයි කියන්න තියෙන්නෙ."
අධිකරණය විසින් නිකුත් කර ඇති මෙම වරෙන්තුවට අනුව, පූජ්ය ගලගොඩඅත්තේ ඥානසාර හිමියන් අත්අඩංගුවට ගැනීමෙන් අනතුරුව අධිකරණය හමුවට ඉදිරිපත් කිරීමට නියමිතව තිබේ.
මෙම නියෝගය කොළඹ මහාධිකරණයේ අංක 9 අධිකරණය විසින් අද ලබා දී ඇත. ඒ අනුව, අදාළ වරෙන්තුව ක්රියාත්මක කිරීම සම්බන්ධයෙන් ඉදිරි කටයුතු සිදුකිරීමට නියමිතය.
]]>තම පත්වීම “සැබවින්ම ඓතිහාසික” අවස්ථාවක් බව රූපවාහිනී දේශනයක් ඔස්සේ ප්රකාශ කළ එල් මන්සූරි, මොරොක්කෝ ඉතිහාසයේ පළමු වරට කාන්තාවක් රජයේ නායකත්ව වගකීම භාරගන්නා බව සඳහන් කළාය.
එය තමන්ට පමණක් නොව සියලුම මොරොක්කෝ කාන්තාවන්ට ආඩම්බරයට කරුණක් බවද ඇය පැවසුවාය.
පසුගිය සතියේ පැවති මැතිවරණයේ ප්රතිඵල ප්රකාශයට පත් කර දින හතරකට පසුව මෙම පත්වීම සිදුකර තිබේ.
එහිදී රාජාණ්ඩුවට හිතවත් පක්ෂයක් වන Authenticity and Modernity Party (PAM) වැඩිම ඡන්ද සංඛ්යාවක් ලබා ගනිමින් මොරොක්කෝ පාර්ලිමේන්තුවේ පහළ මන්ත්රී මණ්ඩලය වන නියෝජිත මන්ත්රී මණ්ඩලයේ ආසන 395න් 97ක් දිනාගෙන ඇත. කෙසේ වෙතත්, පූර්ණ බහුතරයක් සඳහා අවශ්ය ආසන 198 ලබාගැනීමට PAM පක්ෂය සමත්ව නොමැති බැවින්, ආණ්ඩුව පිහිටුවීම සඳහා සන්ධානයක් ගොඩනැගීමට සිදුවනු ඇත.
එය එල් මන්සූරිගේ පළමු ප්රධාන කාර්යය බවට පත්ව තිබේ. රජුගේ මිතුරෙකු වන ෆුවාද් අලි එල් හිම්මා විසින් 2008 වසරේදී ආරම්භ කරන ලද PAM පක්ෂය සියලු දේශපාලන පක්ෂ සමඟ එක්ව කටයුතු කිරීමට සූදානම් බව ප්රකාශ කර ඇත. එහෙත් Justice and Development Party (PJD) සහ Federation of Democratic Left ඇතුළු පක්ෂ කිහිපයක් විපක්ෂයේ රැඳී සිටින බව දැනටමත් ප්රකාශ කර තිබේ.
2030 FIFA ලෝක කුසලානය මොරොක්කෝව, පෘතුගාලය සහ ස්පාඤ්ඤය ප්රධාන වශයෙන් සම-සත්කාරකත්වය දරමින් පැවැත්වීමට නියමිත පසුබිමක, එම තරගාවලියට අදාළ ඩොලර් බිලියන ගණනක ආයෝජන සඳහා මුදල් වෙන් කිරීම සම්බන්ධයෙන් තීරණ ගැනීමද නව පාලන සන්ධානයේ වැදගත් වගකීමක් වනු ඇත.
ටියුනීසියාවේ නජ්ලා බූඩන් 2021 ඔක්තෝබර් සිට 2023 අගෝස්තු දක්වා අගමැතිනිය ලෙස කටයුතු කිරීමෙන් පසුව, අරාබි ලෝකයේ එම ධුරයට පත්වන දෙවැනි කාන්තාව වන්නේ එල් මන්සූරියි.
1976 වසරේ මරකේෂ්හි උපත ලැබූ එල් මන්සූරි නීතිය පිළිබඳ අධ්යාපනය ලබා ඇති අතර, ප්රංශයේ මොන්ට්පෙලියර් විශ්වවිද්යාලයෙන් උසස් අධ්යයන ඩිප්ලෝමාවක් සහ එක්සත් ජනපදයේ නිව් යෝර්ක් විශ්වවිද්යාලයෙන් ඇන්ග්ලෝ-සැක්සන් ව්යාපාරික නීතිය පිළිබඳ ඩිප්ලෝමාවක් ලබා ඇත.
2009 වසරේදී මරකේෂ් නගරාධිපතිනිය ලෙස තේරී පත්වීමත් සමඟ ඇය ප්රාදේශීය පාලන ක්ෂේත්රයට පිවිසි අතර, එම නගරයේ නගරාධිපති ධුරයට පත්වූ පළමු කාන්තාව බවටද පත්වූවාය.
පළමු ධුර කාලය අවසන් වීමෙන් අනතුරුව, 2021 මැතිවරණයෙන් පසුව ඇය යළිත් මරකේෂ් නගර සභාවේ නායකත්වයට පත්විය. එමෙන්ම, අඛණ්ඩ ධුර කාලයන් සඳහා නියෝජිත මන්ත්රී මණ්ඩලයට තේරී පත්වීම හරහා පාර්ලිමේන්තු අත්දැකීම්ද ලබාගෙන තිබේ. 2021 ඔක්තෝබර් මාසයේදී ජාතික රජයට එක්වූ එල් මන්සූරි, ජාතික භූ අවකාශ සැලසුම්කරණය, නාගරික සංවර්ධනය, නිවාස සහ නාගරික ප්රතිපත්ති පිළිබඳ අමාත්යවරිය ලෙස පත් කෙරිණි.
ඇය එම ධුරයේ කටයුතු කළ කාලය තුළ සෘජු නිවාස ආධාර වැඩසටහන, නාගරික සැලසුම්කරණය සහ භූ අවකාශීය සංවර්ධනයට අදාළ ප්රතිසංස්කරණ මෙන්ම අල්-හවුස් භූමිකම්පාවෙන් බලපෑමට ලක්වූ ජනතාව නැවත පදිංචි කිරීම ඇතුළු ප්රධාන කාර්යයන් රැසක් අධීක්ෂණය කළාය.
]]>මත්පැන්, කිරි ආශ්රිත නිෂ්පාදන සහ යතුරුපැදි ඇතුළු කැනේඩියානු භාණ්ඩ රැසක් මෙම තහනමට ඇතුළත් වේ. කෙසේ වෙතත්, ඇමෙරිකාව සහ කැනඩාව අතර වාර්ෂිකව සිදුවන ඩොලර් බිලියන 880ක පමණ වෙළෙඳාම සැලකිල්ලට ගැනීමේදී, මෙම තහනමෙන් සමස්ත ද්විපාර්ශ්වික වෙළෙඳාමට සිදුවන බලපෑම සීමිත විය හැකි බව වාර්තා පෙන්වා දෙයි.
ඇමෙරිකාවේ Action Forum ආයතනයේ වෙළෙඳ ප්රතිපත්ති අධ්යක්ෂ ජේකබ් ජෙන්සන් 2025 වසරේ දත්ත පදනම් කරගනිමින් සිදුකළ ගණනයකට අනුව, මෙම තහනමට ඩොලර් මිලියන 967ක් පමණ වටිනා කැනේඩියානු ආනයන ඇතුළත් වේ. එම සමස්ත වටිනාකමින් 87%ක් පමණ මත්පැන් වන බව සඳහන් වේ.
කැනඩාවේ ඇතැම් ප්රාන්ත ඇමෙරිකානු මත්පැන් වර්ජනය කිරීමට ගත් පියවරට ප්රතිචාරයක් ලෙස ඇමෙරිකාව මෙම ආනයන තහනම පනවා ඇති බව වාර්තා වේ.
දෙරට අතර වෙළෙඳ ගැටුම පසුගිය අගෝස්තු මාසයේදී තවදුරටත් උත්සන්න වූයේ ඇමෙරිකාව කැනේඩියානු භාණ්ඩ ඩොලර් බිලියන 20ක් සඳහා 50%ක බදු පැනවීමත් සමඟය.
වෙළෙඳ නීතිඥයෙකු සහ හිටපු ඇමෙරිකානු වෙළෙඳ නිලධාරියෙකු වන පැට්රික් චයිල්ඩ්රස් පවසා ඇත්තේ මෙම ආනයන තහනම ඇමෙරිකාව සහ කැනඩාව අතර පවතින වෙළෙඳ ආතතිය සමනය කිරීමට කිසිදු ආකාරයකින් උපකාරී නොවන බවයි.
මේ අතර, වෙළෙඳ ගැටුම සමථයකට පත් කිරීම සඳහා ඇමෙරිකාව සිය පාර්ශ්වයෙන් පියවර ගැනීමට සූදානම් බවක් මෙතෙක් පෙන්වා නොමැති බවද වාර්තා වේ.
ඊට ප්රතිචාර වශයෙන් කැනඩාවද ඇමෙරිකානු භාණ්ඩ 700කට වැඩි ප්රමාණයක් සඳහා 15% සිට 50% දක්වා ප්රතිප්රහාරක බදු පනවා තිබේ. එමෙන්ම, තෝරාගත් වානේ සහ ඇලුමිනියම් භාණ්ඩ සඳහාද කැනඩාව 25%ක බද්දක් පනවා ඇති බව සඳහන් වේ.
ඒ අනුව අද මෙරට රන් මිල ගණන් වාර්තා වූයේ,
කැරට් 24 ග්රෑම් 8 ක් මිලදී ගැනීමේ මිල රුපියල් 355,950ක් සහ එහි විකුණුම් මිල රුපියල් 380,030ක්
කැරට් 22 ග්රෑම් 8 ක් මිලදී ගැනීමේ මිල රුපියල් 326,146ක් සහ එහි විකුණුම් මිල රුපියල් 348,110ක්
කැරට් 21 ග්රෑම් 8 ක් මිලදී ගැනීමේ මිල රුපියල් 311,430ක් සහ එහි විකුණුම් මිල රුපියල් 332,510ක්
කැරට් 18 ග්රෑම් 8 ක් මිලදී ගැනීමේ මිල රුපියල් 267,000ක් සහ එහි විකුණුම් මිල රුපියල් 284,965ක් ලෙසයි.
කෙසේ වුවත් මෙම මිල ගණන් නිතර උච්චාවචනය වන බැවින් මිල දී ගැනීමට පෙර වෙළඳපොළ මිල ගණන් නැවත වතාවක් පරික්ෂා කිරීම සුදුසු වේ.
]]>
මාධ්ය වෙත අදහස් දක්වමින් ඔහු සඳහන් කළේ, මෙම වසර අවසන් වන විට නියමිත ආදායම් ඉලක්කයට වඩා රුපියල් බිලියන 100ක පමණ අතිරික්ත ආදායමක් උපයා ගැනීමට හැකිවනු ඇති බවයි.
මෙම වසරේ ජූනි මස 30 වන විට සපුරා ගැනීමට අපේක්ෂා කළ ආදායම් ඉලක්කය 40%ක් වූ අතර, එම දිනය වන විට 46%ක ආදායම් ප්රගතියක් සපුරා ගැනීමට දෙපාර්තමේන්තුව සමත් වී තිබේ.
මේ අතර, 2025/2026 තක්සේරු වර්ෂය සඳහා වන අවසන් ආදායම් බදු ගෙවීම් සිදුකිරීමට ලබාදී ඇති කාලසීමාව අද (30) දිනෙන් අවසන් වන බව ද ජ්යෙෂ්ඨ නියෝජ්ය කොමසාරිස්වරයා වැඩිදුරටත් මතක් කර සිටියි.
]]>ඒ අනුව, අස්වැසුම සුබසාධක ප්රතිලාභ ගෙවීම් යෝජනා ක්රමයේ පළමු අදියර යටතේ වයස අවුරුදු 70ට වැඩි වැඩිහිටියන් 616,755 දෙනෙකු සඳහා රුපියල් මිලියන 3,083.755ක මුදලක් වෙන් කර තිබේ.
දෙවැනි අදියර යටතේ වයස අවුරුදු 70ට වැඩි වැඩිහිටියන් 79,063 දෙනෙකු සඳහා වෙන් කර ඇති මුදල රුපියල් මිලියන 395.315කි.
ඒ අනුව, අදියර දෙක යටතේ වැඩිහිටියන් 695,818 දෙනෙකු සඳහා ගෙවීමට නියමිත සමස්ත මුදල රුපියල් මිලියන 3,479.07ක් වේ.
අදාළ ප්රතිලාභීන්ට ඔක්තෝබර් 01 වැනිදා සිට සිය වැඩිහිටි දීමනාව අස්වැසුම බැංකු ගිණුම් හරහා ලබාගත හැකි බව සුබසාධක ප්රතිලාභ මණ්ඩලය වැඩිදුරටත් සඳහන් කරයි.
]]>
අභියාචනාධිකරණ සභාපති විනිසුරු රොහාන්ත අබේසූරිය, චමත් මොරායස් සහ ආදිත්ය පටබැඳිගේ යන ත්රිපුද්ගල විනිසුරු මඩුල්ල විසින් මෙම තීන්දුව ලබා දෙන ලදී.
කොටුව මහේස්ත්රාත් අධිකරණය හමුවේ පැවැති නඩු විභාගයකදී සිදුකළ ප්රකාශයක් සම්බන්ධයෙන් මහේස්ත්රාත්වරයා විසින් කරන ලද නිගමනය අභියෝගයට ලක් කරමින් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රී දිලිත් ජයවීර මහතා මෙම රිට් පෙත්සම අභියාචනාධිකරණය වෙත යොමු කර තිබිණි.
]]>එසේම පාරිභෝගිකයන් චෝදනා කරන්නේ මිල සංශෝධනයෙන් පසුව වැඩි ලාභයක් ඉපැයීමේ අරමුණින් ඇතැම් ඉන්ධන පිරවුම්හල් මඟින් ඉන්ධන නිකුත් කිරීම හිතාමතාම මන්දගාමී කර ඇති බවටයි.
කෙසේ වුවද රට තුළ ඉන්ධන ආනයනයේ කිසිදු ගැටලුවක් නොමැති බැවින් මෙසේ පෝලිම් ඇති කර ගැනීමේ කිසිදු අවශ්යතාවක් නොමැති බව රජයේ කැබිනට් මාධ්ය ප්රකාශක, සෞඛ්ය හා ජනමාධ්ය ඇමැති වෛද්ය නලින්ද ජයතිස්ස මහතා පෙන්වා දෙයි.
ඒ අනුව රජයේ ප්රවෘත්ති දෙපාර්තමේන්තුවේ පැවති කැබිනට් තීරණ දැනුම්දීමේ මාධ්ය හමුවේදී අදහස් දක්වමින් ඔහු සඳහන් කර තිබුණේ, භාණ්ඩාගාරය මඟින් මෙවර වෙන් කර ඇති ඉන්ධන සහනාධාරය හිමිවන්නේ ඩීසල් සඳහා පමණක් බවත්, පෙට්රල් සඳහා එම සහනය හිමි නොවන බවත්ය.
එමෙන්ම මැදපෙරදිග යුදමය වාතාවරණය හමුවේ ලෝක වෙළෙඳපොළේ ඉන්ධන මිල ශීඝ්රයෙන් ඉහළ යාම නිසා පීඩාවට පත්ව සිටින ශ්රී ලංකාවේ ජනතාවට සහන සැලසීම සඳහා, ඔටෝ ඩීසල් සහ කාර්මික ඩීසල් සඳහා විකුණුම් මිල මත රුපියල් කෝටි 4,100ක (රුපියල් බිලියන 41ක) සහනයක් ලබා දීමට රජය තීරණය කර තිබෙන බවත් සඳහන් කළා.
ඒ අනුව මුදල්, ක්රමසම්පාදන සහ ආර්ථික සංවර්ධන අමාත්යවරයා වශයෙන් ජනාධිපතිවරයා විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද අදාළ කැබිනට් පත්රිකාවට කැබිනට් මණ්ඩල අනුමැතිය හිමිව ඇති අතර අඳාළ සහන මුදල් වෙන් කිරීම මාසික සීමාවන්ට යටත්ව සිදු කරයි.
මේ අතර ලෝක වෙළෙඳපොළේ ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමට සාපේක්ෂව ඉකුත් මාස කිහිපයේ ගණනය කිරීම් අනුව දේශීය වෙළෙඳපොළේද තෙල් මිල ඉහළ දැමිය යුතුව තිබුණද, ඉන් වැඩි කොටසක් රජය දරාගනිමින් පාලනය කිරීමට පියවර ගත් බව සඳහන් කළ අමාත්යවරයා ඒ අනුව ගතවූ මාස හය තුළදී පමණක් ඉන්ධන සහනාධාරය වෙනුවෙන් මහා භාණ්ඩාගාරය රුපියල් බිලියන 100කට ආසන්න මුදලක් වැය කර ඇති බව පැවසුවා.
ඊට අමතරව ඉන්ධන සඳහා රජය අය කරන බදු මුදල අඩු නොකරන්නේ මන්දැයි මාධ්යවේදීන් නැඟූ ප්රශ්නයකට පිළිතුරු වශයෙන් නලින්ද ජයතිස්ස මහතා කියා සිටියේ, සහනාධාරයක් ලෙස ලබා දෙන්නේද භාණ්ඩාගාරයට බදු වශයෙන් එකතු වන මුදලින් කොටසක් බවයි.
තවද ඔහු වැඩිදුරටත් කියා සිටියේ ඉන්ධන මඟින් උපයා ගන්නා ආදායම් රටේ ණය පියවීම සඳහාද යොදවන බැවින් ණය ගෙවමින් මෙවැනි සහන ලබා දීමට රජය උපරිමයෙන් කටයුතු කරමින් සිටින බවයි.
]]>ජනවාරි 1 සිට සැප්තැම්බර් 15 දක්වා කාලය ආවරණය කරමින් සිදුකළ විශ්ලේෂණයට අනුව, ලෝක ජනගහනයෙන් 34%ක් “අතිශය දුර්වල” වායු ගුණාත්මක තත්ත්වයකට නිරාවරණය වී ඇත.
එම කාණ්ඩයට ඇතුළත් වන්නේ ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ (WHO) නිර්දේශිත සීමාවට වඩා සැලකිය යුතු ලෙස ඉහළ ඕසෝන් සාන්ද්රණයක් සහිත වාතයයි.
වායුගෝලයේ ඇති වාහන, කර්මාන්ත හා ලැව්ගිනිවලින් නිකුත් වන දූෂක ද්රව්ය තාපය හා සූර්යාලෝකය සමඟ ප්රතික්රියා කිරීමෙන් පෘථිවි මට්ටමේ ඕසෝන් දූෂණය ඇති වේ.
එය පෙනහළු පටකවලට හානි කිරීම, හුස්ම ගැනීමේ අපහසුතා ඇති කිරීම සහ ඇදුම රෝගීන්ගේ ප්රහාර උත්සන්න කිරීම ඇතුළු සෞඛ්ය ගැටලු රැසකට හේතු විය හැකිය. මෙම වසරේ වාර්තා වූ උෂ්ණත්ව තරංග සහ ලැව්ගිනි ඕසෝන් දූෂණය ඉහළ යාමට ප්රධාන වශයෙන් බලපා ඇති බව වාර්තාව පෙන්වා දෙයි.
යුරෝපය සහ උතුරු ඇමෙරිකාව පුරා ඇති වූ දැඩි උෂ්ණත්ව තත්ත්ව සහ ලැව්ගිනිවලින් නිකුත් වූ දුමාරය දේශසීමා ඉක්මවා දුර ප්රදේශ වෙතද පැතිර ගොස් තිබේ.
CAMS අධ්යක්ෂ ලෝරන්ස් රූල් පෙන්වා දී ඇත්තේ වායු දූෂණය දේශසීමාවලින් නතර නොවන අතර එය මහාද්වීප සහ සාගර හරහා කිලෝමීටර් දහස් ගණනක් ගමන් කළ හැකි බවයි.
ආසියාවට වැඩිම බලපෑම
ඕසෝන් දූෂණයට වැඩිම නිරාවරණයක් වාර්තා වී ඇත්තේ ආසියාවෙනි.එහි ජනගහනයෙන් 53%ක් අතිශය දුර්වල වායු ගුණාත්මක තත්ත්වයකට නිරාවරණය වී ඇති අතර තවත් 22%ක් “ඉතා දුර්වල” ඕසෝන් තත්ත්වයකට මුහුණ දී තිබේ.
කර්මාන්තකරණය, ආර්ථික සංවර්ධනය, ප්රවාහන කටයුතු මෙන්ම ලැව්ගිනි සහ කෘෂිකාර්මික අපද්රව්ය දහනය කිරීම ආසියාවේ වායු දූෂණයට ප්රධාන වශයෙන් දායක වන බව වාර්තාව සඳහන් කරයි. නවදිල්ලිය, ඩකා, චීනයේ චොංචිං සහ පාකිස්තානයේ ලාහෝර් යන නගරවලද “අතිශය දුර්වල” ඕසෝන් මට්ටම් වාර්තා වී තිබේ.
මේ අතර උතුරු ඇමෙරිකාවේ ජනගහනයෙන් තුනෙන් දෙකකට සහ යුරෝපයේ ජනගහනයෙන් 45%කට “දුර්වල” හෝ “ඉතා දුර්වල” වායු තත්ත්වයකට නිරාවරණය වීමට සිදුව තිබේ. යුරෝපයේ වසරකට සිදුවන අකාල මරණ 60,000කට පමණ ඕසෝන් දූෂණය සම්බන්ධ බව යුරෝපා පරිසර ඒජන්සියේ නිලධාරියෙකු සඳහන් කර තිබේ.
අප්රිකාවේ ලැව්ගිනි, වගා බිම් දහනය සහ ආහාර පිසීමෙන් නිකුත් වන දුමාරය වායු දූෂණයට සැලකිය යුතු දායකත්වයක් ලබා දෙන අතර, සහරා කාන්තාරයේ දූවිලි යුරෝපය දක්වා ගමන් කරන බවද වාර්තාව පෙන්වා දෙයි.
ඕෂනියා කලාපය සාපේක්ෂව යහපත් තත්ත්වයක පවතින අතර, ඕස්ට්රේලියාව සහ නවසීලන්තය ඇතුළු එම කලාපයේ ජනගහනයෙන් 66%කට යහපත් ඕසෝන් මට්ටම් පවතින බව වාර්තාව සඳහන් කරයි.
මෙම කාලසීමාව තුළ ශ්රී ලංකාවේ ප්රධානතම සංචාරක වෙළෙඳපොළ ලෙස ඉන්දියාව තවදුරටත් ඉදිරියෙන් සිටින අතර, ඉන්දියාවෙන් සංචාරකයින් 45,679 දෙනෙකු පැමිණ තිබේ.
එය සැප්තැම්බර් මාසයේ මේ දක්වා වාර්තා වූ සමස්ත සංචාරක පැමිණීම්වලින් සියයට 32කට ආසන්න ප්රතිශතයකි. සංචාරකයින් 10,081 දෙනෙකු පැමිණීමත් සමඟ චීනය දෙවැනි විශාලතම සංචාරක වෙළෙඳපොළ බවට පත්ව ඇති අතර, ඕස්ට්රේලියාව සංචාරකයින් 10,067 දෙනෙකු සමඟ තෙවැනි ස්ථානයට පත්ව තිබේ.
මේ අතර, එක්සත් රාජධානියෙන් සංචාරකයින් 9,967 දෙනෙකු සහ ජර්මනියෙන් 6,745 දෙනෙකු පැමිණ ඇති අතර, එම රටවල් දෙක ද සැප්තැම්බර් මාසයේ ප්රධානතම සංචාරක වෙළෙඳපොළ පහ අතරට එක්ව තිබේ.
සැප්තැම්බර් මාසයේ මෙම නවතම පැමිණීම් සමඟින්, 2026 වසරේ මේ දක්වා ශ්රී ලංකාවට පැමිණ ඇති සමස්ත ජාත්යන්තර සංචාරකයින් සංඛ්යාව 1,678,745 දක්වා ඉහළ ගොස් තිබේ.
ජනවාරි සිට සැප්තැම්බර් දක්වා කාලය තුළ සංචාරකයින් 431,162 දෙනෙකු පැමිණීමත් සමඟ ඉන්දියාව එම කාලසීමාව සඳහා ශ්රී ලංකාවේ විශාලතම සංචාරක වෙළෙඳපොළ ලෙසද ඉදිරියෙන් සිටී.
එම කාලය තුළ එක්සත් රාජධානියෙන් සංචාරකයින් 159,956 දෙනෙකු පැමිණ ඇති අතර, චීනයෙන් 110,909 දෙනෙකු, ජර්මනියෙන් 96,746 දෙනෙකු සහ ඕස්ට්රේලියාවෙන් 86,105 දෙනෙකු ශ්රී ලංකාවට පැමිණ තිබේ.
]]>බළෝචිස්තාන් විමුක්ති පෙරමුණ (BLF) විසින් එම ප්රහාරයට අදාළ වීඩියෝ දර්ශන නිකුත් කර ඇති අතර, එහි දැක්වෙන්නේ එම සංවිධානයේ අලුතින් පිහිටුවන ලද Karima Armed Assault Division (KAAD) කාන්තා ඒකකයේ සාමාජිකයින් පාකිස්තාන හමුදා රථ පෙළකට වෙඩි තබන ආකාරයයි.
එම වීඩියෝවට අනුව, සැප්තැම්බර් 22 වැනිදා බළෝචිස්තාන්හි ටර්බට් ප්රදේශයේදී මෙම ප්රහාරය එල්ල කර තිබේ. චීන-පාකිස්තාන ආර්ථික කොරිඩෝව (CPEC) මාර්ගයේ ගමන් කළ රථ තුනකින් සමන්විත Quick Response Force (QRF) රථ පෙළක් එහිදී ඉලක්ක කර ඇති බව සඳහන් වේ.
වීඩියෝ දර්ශනවල කාන්තා අණදෙන නිලධාරිනියක් මෙහෙයුම පිළිබඳව සෙසු සාමාජිකයින්ට උපදෙස් ලබාදෙන ආකාරය ද දැක්වේ. අනතුරුව රයිෆල් රැගත් සන්නද්ධ සාමාජිකයින් ඉතා ආසන්න දුරක සිට පාකිස්තාන හමුදා රථ පෙළ වෙත වෙඩි තබන ආකාරය ද එහි ඇතුළත්ය.
BLF ප්රකාශක මේජර් ග්වාහ්රම් බළෝච් සඳහන් කර ඇත්තේ ප්රහාරයෙන් පාකිස්තාන හමුදා රථ කිහිපයකට දැඩි හානි සිදුවූ බවයි. කාන්තා ඒකකයට සහාය දැක්වූ Qurban ඒකකයේ සාමාජිකයින් පාකිස්තාන හමුදා තමන් වට කිරීමට ගත් උත්සාහය ව්යර්ථ කරමින් එම කණ්ඩායමේ පසුබැසීම ආවරණය කළ බවද ඔහු පවසා තිබේ.
එම මෙහෙයුමේදී Qurban ඒකකයේ සටන්කාමියෙකු වන චකර් මුරාඩ්, හෙවත් දිලීප් ජාන්, මියගිය බවද ඔහු සඳහන් කර ඇත. මේ අතර, වීඩියෝවේ තවත් කොටසක KAAD සාමාජිකයින් බළෝචිස්තාන්හි කලාට් ප්රදේශයේ මන්ග්චාර්හිදී වාහන පරීක්ෂා කරන ආකාරය දැක්වේ.
වෙනත් සිදුවීමකදී Baloch Republican Army (BRA) සංවිධානය බළෝචිස්තානයේ ඩෙරා බුග්ටි ප්රදේශයේ බෙහ් ලෝටිහි පිහිටි Mari Energies Limited ආයතනයේ ස්ථානයකට රොකට් සහ බර අවි යොදා ප්රහාරයක් එල්ල කර ඇති බව සඳහන් වේ.
BRA ප්රකාශක සර්බාස් බළෝච් පවසා ඇත්තේ එම ප්රහාරයෙන් ආයතනයේ සේවකයින් තිදෙනෙකු මියගොස් තවත් කිහිපදෙනෙකු තුවාල ලබා ඇති බවයි.
එම ප්රහාරයෙන් පසු පාකිස්තාන හමුදා සහ තමන් ප්රාදේශීය රාජ්ය අනුග්රහය ලබන සන්නද්ධ කණ්ඩායමක් ලෙස හඳුන්වන කණ්ඩායමක සාමාජිකයින් අතර ගැටුමක් ඇති වූ බවද ඔහු පවසා තිබේ. එම ප්රකාශයට අනුව පාකිස්තාන හමුදා සාමාජිකයින් නව දෙනෙකු මියගොස් ඇති අතර, අදාළ සන්නද්ධ කණ්ඩායමේ සාමාජිකයින් තිදෙනෙකුද මියගොස් තිබේ.
BRA සාමාජිකයින් හයදෙනෙකුද මියගිය බව The Balochistan Post වාර්තා කර ඇත.තවද Baloch Republican Guards (BRG) සංවිධානය තම සාමාජිකයින් හජි ෂෙහ්ර් ප්රදේශය අත්පත් කරගෙන ප්රාදේශීය පොලිස් ස්ථානයක් පුපුරණ ද්රව්ය යොදා විනාශ කළ බව ප්රකාශ කර තිබේ.
BRA සාමාජිකයින් එරි ෂෙහ්ර් වෙත ඇතුළු වී රජයේ ගොඩනැගිලි කිහිපයක් පාලනයට ගෙන මෙහෙයුම අවසන් කිරීමෙන් පසු ආරක්ෂිතව පසුබැස ගිය බවද එම සංවිධානය පවසා ඇත.
මෑත කාලයේ බළෝචිස්තානයේ පාකිස්තාන ආරක්ෂක අංශ ඉලක්ක කර ගනිමින් සන්නද්ධ කණ්ඩායම් විසින් සිදුකරන ප්රහාර ඉහළ ගොස් ඇති අතර, එම ප්රහාර හේතුවෙන් ජීවිත හානි සහ රාජ්ය යටිතල පහසුකම්වලට හානි සිදුව ඇති බව වාර්තා වේ.
KAAD ඒකකය නම් කර ඇත්තේ බළෝච් නිදහස වෙනුවෙන් ක්රියාකාරී වූ කරීමා බළෝච් නමිනි. ඇය Baloch Students Organisation-Azad (BSO-Azad) සංවිධානයේ පළමු කාන්තා සභාපතිනිය ලෙස කටයුතු කර තිබූ අතර, 2020 වසරේදී කැනඩාවේ ටොරොන්ටෝහිදී අභිරහස් ලෙස මියගොස් සිටියදී සොයාගෙන තිබුණි.
අද දිනට පෙර අදාළ බදු මුදල් ගෙවා නිම කිරීමට අපොහොසත් වන බදු ගෙවන්නන් සඳහා නීත්යානුකූලව හිඟ බදු සඳහා අය කෙරෙන පොලී සහ දඩ මුදල් එක්වන බව ද දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුව අවධාරණය කර සිටියි.
එමෙන්ම, පසුව සිදුවන ප්රමාදයන් මත පැමිණෙන දඩ සහ පොලී මුදල් සඳහා කිසිදු ආකාරයක සහනයක් හෝ අතහැර දැමීමක් සිදු නොකරන බව ද දෙපාර්තමේන්තුව පෙන්වා දෙයි.
]]>ඉරාකය සතුව මහා විනාශකාරී ආයුධ පවතින බවට චෝදනා කරමින් අමෙරිකාව විසින් එරට ආක්රමණය කරනු ලැබුව ද, පසුව කරන ලද පරික්ෂණවලදී එවැනි කිසිදු ආයුධයක් සොයා ගැනීමට හැකි වූයේ නැත.
වසර 23ක් පුරා පැවැති මෙම අමෙරිකානු හමුදා රැඳී සිටීම අතරතුර, එවකට ඉරාක ජනාධිපති ලෙස කටයුතු කළ සදාම් හුසේන් අත්අඩංගුවට ගත් අතර පසුව ඔහුට මරණ දඬුවම ද නියම කර ක්රියාත්මක කෙරිණි.
මෙම පූර්ණ ඉවත් වීමත් සමඟ ඉරාකය තුළ පැවැති දීර්ඝකාලීන අමෙරිකානු හමුදා මෙහෙයුම් නිල වශයෙන් අවසන් වේ.
]]>GMT වේලාවෙන් 01:31 වන විට, බ්රෙන්ට් බොරතෙල් අනාගත ගිවිසුම් මිල බැරලයකට ඩොලර් 103.73 දක්වා ඩොලර් 1.14කින් හෙවත් සියයට 1.11කින් ඉහළ ගියේය. මේ අතර, එක්සත් ජනපදයේ වෙස්ට් ටෙක්සාස් ඉන්ටර්මීඩියට් (WTI) බොරතෙල් මිල සෙන්ට් 34කින් හෙවත් සියයට 0.38කින් ඉහළ ගොස් බැරලයකට ඩොලර් 89.72ක් විය. මෙම මාසය තුළ බ්රෙන්ට් බොරතෙල් මිල සියයට 14ක පමණ වර්ධනයක් වාර්තා කර ඇති අතර, එය ජූලි මාසයෙන් පසු වාර්තා වූ ඉහළම මට්ටමයි.
එමෙන්ම, මැයි මාසයෙන් පසු පළමු වරට ඩොලර් 106 සීමාව ඉක්මවා ගිය WTI මිල, මාසික වශයෙන් සියයට 4ක පමණ වර්ධනයක් කරා ගමන් කරමින් තිබේ.
එක්සත් ජනපදය ඩීසල් අපනයනය සීමා කිරීමට සලකා බලමින් සිටින බවට පළ වූ වාර්තා හේතුවෙන් බ්රෙන්ට් සහ WTI මිල අතර පරතරය මාස හතරකින් වාර්තා වූ පුළුල්ම මට්ටමට ළඟා විය. එවැනි සීමාවක් පැනවුවහොත්, එක්සත් ජනපද දේශීය වෙළෙඳපොළේ ඩීසල් අතිරික්තයක් ඇතිවීම මෙන්ම රටේ පිරිපහදු මධ්යස්ථාන මගින් සැකසෙන බොරතෙල් ප්රමාණය අඩුවීම ද සිදුවිය හැකිය.
නොවැම්බර් මාසයේ පැවැත්වීමට නියමිත මධ්යවාර මැතිවරණය ආසන්නවීමත් සමඟ පාරිභෝගිකයින්ට මිල සහනයක් ලබා දීමේ අරමුණින් ඩීසල් අපනයන තහනමක් පැනවීම වෙනුවට රතු පැහැයෙන් වර්ණ ගැන්වූ ඩීසල් අලෙවියට ඉඩ දීම පිළිබඳව ට්රම්ප් පරිපාලනය සලකා බලමින් සිටින බව වාර්තා වේ.
බලශක්ති පර්යේෂණ අංශයේ ප්රධානී සෝල් කවොනික් පැවසුවේ, හෝර්මූස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා තෙල් ප්රවාහනය යථා තත්ත්වයට පත්වීම පිළිබඳ වැඩිදුර සාක්ෂි ලැබීම, එක්සත් ජනපද ඩීසල් අපනයන සීමා කිරීම් සඳහා විකල්ප විසඳුම් ලැබෙනු ඇතැයි ඇති වූ බලාපොරොත්තුව සහ පසුගිය පැය 24 තුළ ඉරානය විසින් ගැටුම තවදුරටත් උත්සන්න කිරීමට සැලකිය යුතු පියවරක් නොගැනීම යන කරුණු තෙල් මිල කෙරෙහි බලපෑ බවයි.
කෙසේ වෙතත්, ඔහු පෙන්වා දුන්නේ තත්ත්වය තවමත් අස්ථාවර බවත්, තෙල් ප්රවාහනය සඳහා අධික පිරිවැයක් දැරීමට සිදුවීම සහ විවිධ සීමාවන්ට මුහුණ දීමට සිදුවීම වැනි ගැටලු තවදුරටත් පවතින බවත්ය. මේ අතර, ඉරානය සහ එක්සත් ජනපදය අතර මැදිහත්වීම් සිදුවෙමින් පවතින පසුබිමක, ඉරාන සම්බාධක ලිහිල් කිරීමට සහ ඉරානයේ න්යෂ්ටික වැඩසටහන සම්බන්ධයෙන් ටෙහෙරානය ගන්නා “කොන්ක්රීට්” පියවර වෙනුවෙන් කැටි කර ඇති ඉරාන අරමුදල් නිදහස් කිරීමට තමන් සූදානම් බවට එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් පැවසූ බවට පළ වූ Axios වාර්තාවක් ට්රම්ප් ප්රතික්ෂේප කළේය.
“මෙය අසත්යයකි. මම ඔවුන්ට කිසිවක් ඉදිරිපත් කළේ නැත,” යනුවෙන් ට්රම්ප් සිය Truth Social ගිණුමේ සඳහන් කළේය. නැගෙනහිර-බටහිර නල මාර්ගයේ මෙහෙයුම් යළි ආරම්භ කිරීමෙන් පසු සෞදි අරාබිය අඟහරුවාදා රතු මුහුදේ පිහිටි යාන්බු වරායෙන් තෙල් ටැංකි පැටවීම ද යළි ආරම්භ කළේය. මැද පෙරදිග නිෂ්පාදකයින්ගෙන් බොරතෙල් අපනයනය සැප්තැම්බර් මාසයේදී දිනකට බැරල් මිලියන 16.328ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, එය පෙබරවාරි අග භාගයේදී ඉරානය සම්බන්ධයෙන් එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්රායලය අතර යුද්ධය ආරම්භ වීමෙන් පසු වාර්තා වූ ඉහළම මට්ටමයි.
මේ අතර, ඇමරිකානු ඛනිජ තෙල් ආයතනයේ (API) දත්ත උපුටා දක්වමින් වෙළෙඳපොළ ආරංචි මාර්ග සඳහන් කළේ, එක්සත් ජනපදයේ බොරතෙල් සහ පෙට්රෝලියම් නිෂ්පාදන තොග ඉහළ ගොස් ඇති අතර, ආසවනය කළ ඉන්ධන තොග පසුගිය සතියේ පහත වැටී ඇති බවයි.
සැප්තැම්බර් 25 වැනිදායින් අවසන් වූ සතිය තුළ එක්සත් ජනපද බොරතෙල් තොග බැරල් මිලියන 1.02කින් ඉහළ ගොස් ඇති බව ද ආරංචි මාර්ග සඳහන් කළේය. කෙසේ වෙතත්, එක්සත් ජනපද බලශක්ති තොරතුරු පරිපාලනය (EIA) විසින් නිකුත් කිරීමට නියමිත නිල ඉන්වෙන්ටරි දත්ත වෙළෙඳපොළේ අවධානයට ලක්ව තිබේ.
විශ්ලේෂකයින් බොරතෙල් සහ පෙට්රෝලියම් නිෂ්පාදන ඉන්වෙන්ටරි පහත වැටී ඇති බවට අපේක්ෂා කරති.
]]>